SİTOPLAZMA VE ORGANELLER

SİTOPLAZMA 
Hücre zarı  ile çekirdek  arasını dolduran yani akışkan sıvıdan oluşur. %98 su olan hücreler olduğu gibi kuru tohumlarda su oranı % 5 kadardır. Sitoplazmanın çeşitli organik ve inorganik bileşikler bulunur.
Bunlar enzimler RNA organik bileşiklerin yapı taşları  vitaminler , proteinler , artık maddeler , koenzimler , mineral ve iyonlardır. Sitoplazma hareketlidir. Rotasyon  sirkülasyon hareketleri  ile organeller  yer değiştirir.Sitoplazma belirli görevleri  yapmak üzere özelleşmiş organeller bulunur.
ORGANELLER

RİBOZOM 
Prokaryot ve ökaryot  tüm hücrelerde bulunan zarsız organeldir. Yapısı RNA ve proteinden oluşur.Nükleo protein özelliktedir. Büyük ve küçük alt  birimler protein sentezleneceği zaman bir araya gelir ve aktifleşir. Hücrede aynı proteinden çokça sayıda  sentezlenmek  istediğinden  çok sayıdaki  ribozom bir araya gelerek polizon oluşturur.
  • Ribozomun alt birimleri çekirdekçikle sentezlenir.
  • Ribozom aktivitesi artarken  Aminoasit miktarı azalır.
  • PH artar
  • Peptit bağı sayısı artar
  • Su miktarı artar
  • Protein miktarı artar.
  • ATP kullanacağı için azalır.
ENDOPLAZMİK RETİKULUM 
  • Hücre zarı ile çekirdek arasını dolduran kanalcık sistemidir.
  • Genel olarak hücre içerisinde madde iletişim görevini alır. 
  • Hücrenin mekanik etkilere karşı dayanıklılığını artırır.
  • Desteklik  görevi yapar.
  • Hücredeki asidik ve bazik reaksiyonların birbirine karışmasını önler.
  •  Hücre zarından meydana gelmiştir.Çekirdek zarı ,koful ve golg organellerin oluşumunda etkilidir.
  • Gronürsüz  E.R üzerinde ribozom bulunmayan  E.Rdir. 
  • Stereoit  ve fosfolipit  gibi farklı  lipitlerin sentezde  görev alır. 
  • Gronürlü  E.R üzerinde  ribozom bulunan  E.R ' dir. 
  •  Protein ve fosfolipitleri ekliyerek hücre zarının büyütülmesinde  ve salgı  proteinlerinin üretiminde  görev alır.
GOLGİ CİSİMCİĞİ
  • Endoplazmik retikulum ( E. R )  meydana gelmiştir. 
  • Sisterne denilen yassılaşmış keseciklerin üst üste dizilmesiyle oluşur.
  • Golgi bir üretim depolara ayırma ve gönderme merkezi gibi düşünülebilir.
  • Salgı hücrelerinde bol miktarda bulunur.
  • Yağ sentezi yapar.
  •  Glikoprotein  ve lipoprotein  sentezinde görev yapar. 
  • Hücre zarı onarımında  görev yapar.
  • Hücrelerde sentezlenen  bir çok polisakkarit  golgi ürünüdür.

ÖRN ;  Bitki hücrelerinin ürettiği pektinler  ve selüloz olmayan diğer polisakkaritlerdir.
Lilozom  ve koful oluşumunu sağlar.
Apoenzim ile koenzim kofaktörünün birleşmesinin haloenzim oluşumunu sağlar.
Bitki hücrelerinin bölünmesi sırasında  orta lamel oluşumunu sağlar.

LİZOZOM
  • Sindirim  enzimleri içeren tek  zarlı organeldir. 
  • Olgun alyuvarlarda ve bitki hücrelerinde bulunmaz. 
  • Hücre içi sindirim de görev yaparlar.
  • Fagositoz  ve pinositoz  yapan hücrelerde sayıları fazladır.
  • Vücuda giren mikropları akyuvarları  fagositoz ederek parçalanmasına lizozomlar rol oynar.
OTOLİZ
  • Lizozom zarının parçalanması sonucu hücrenin kanalhenoini yok etmesine otoliz denir.
  •  Otoliz olayıyla ;
  • Yaşlı  ve  ölmüş hücrelerin yok edilmesi 
  • Kurbağa larvalarında  kuyruğun kaybolması 
  • İnsan embriyosu  gelişirken parmak arası boşlukların oluşmasından görev yapar.
  • Lizozom enzimleri PH 'in  5 olduğu  asidik ortamda iyi çalışır. Bu nedenle sitoplazmada çalışmazlar.
KOFUL
  • Hayvan hücrelerinde  küçük ve  çok sayıda  bitkilerde bu yüzden az sayıda bulunur.
  • Fagositoz ve pirositoz  sonucu besin  kofulları  oluşur. Besin kofullarının  lizozomla birleşmesiyle  sindirim  kofulu oluşur. 
  • Tatlı sularda  yaşayan  amip , öglena paremesyum  gibi bazı tek  hücreli  canlılarda hücreye giren fazla suyu  taşıma ile  dışarı pompalayan kontraktı kofulu  birçok bitki hücresinde  zehirli atıkların biriktirdiği kofulları bazılarnda renk pigmentleri içeeren kofulları vardır.


NOT : E.R  golgi hücre zarı ve çekirdek zarının farklılığı sonucu  koful oluşabilir.

SENTROZOM
  • Zarsız bir organeldir. 
  • Hayvan ve  Bitki hücrelerinde  yumurta  hücresinde olgun alyuvar hücresinde ve sinir hücresinde bulunmaz.
  •  Sentryolden oluşur.
  •  Sperm hücrelerinde kamçı hücrelerinde  sentrozom yapar.
  • Görevi hücre bölünmeleri  sırasında  iğ ipliklerini  oluşturarak kromozomların zıt kutuplara çekilmesini  sağlamaktır.
  • Bitki  hücrelerinde  sentrozom  yoktur.
  •  İğ ipliklerini hücre sitoplazmasındaki mikrotübül  denilen  özel proteinlerden oluşur.
  • İnsanlar sentrozomlarını sperm hücresinden  yani babadan alırlar.
MİTOKONDRİ

  • Çift katlı zarla çevrilidir.
  • İçteki zarın kıvrımlarına krista denir.
  • Yüzeyi genişletmek için kıvrımlıdır.
  • Sıvı kısmına matrix denir.DNA , RNA  ribozomlar ve enzimler bulunur.
  • Kendine ait DNA'sı  olduğu için kendini eşleyerek çoğalabilir.
  • Görevi  oksijenli solunum yaparak hücre için gerekli ATP ' yi sentezlemektir.
  • Oksijenli solunum yapan maddelerde mitokondri bulunmaz.
  • Mezozom bulunur.
  • İnsanlar mitokondrilerini yumurta hücresi yani anneden alırlar.
  • Mitokondri faaliyeti  artan bir hücrede monomer miktarı azalır.
  • Yoğunluk  azalır.
  • Karbondioksit artar. PH düşer
  • ATP artar.
  • Isı artışı olur.
  • Su miktarı artar.





Google Plus ile Paylaş

Kısaca: Furkan Alan

Panelde şablon düzenle deyip, bu satırı aratarak buraya kısaca hakkımda yazısı yazabilirsiniz.
    BLOGGER YORUMLARI
    FACEBOOK YORUMLARI

0 yorum :

Yorum Gönder